İltifat

Ben bir Yavuz Sultan hayranıyım. Söyle ey koca sultan, kısa zamanda bu kadar işleri nasıl başardın? İltifat, hitabın yönünü değiştirme, sözü gaybtan muhataba, mu­hataptan gaybaRead More

İstifham

“Beni candan usandırdı, cefâdan yâr usanmaz mı? Felekler yandı âhımdan, muradım şem’i yanmaz mı?” 1 Fuzuli İstifham, soru sormak demektir. Soru sormak bir şey hak­kındaRead More

Tekrir

“Büyüksün ilahi, büyüksün büyük. Büyüklük yanında kalır pek küçük.” Ali Haydar Bey Tekrir, sözü kuvvetlendirmek ve ifadeye şiddet vermek için yapı­lan tekrardır. Lüzumsuz tekrar sıkıcıRead More

Telmih

“Gökyüzünde İsa ile.  Tur dağında Musa ile.  Elimdeki asa ile. Çağırayım Mevlam seni.” 1  Yunus Emre Telmih, söz arasında meşhur bir olaya, bir kıssaya, birRead More

Teşhis ve intak

“Benim adım dertli dolap. Suyum akar yalap yalap. Böyle emreylemiş Çalap. Derdim vardır inilerim.” 1 Yunus Emre Teşhis, insan dışındaki varlıklara şahsiyet verip on­ları insanRead More

İrsal-i mesel

Âyînesi iştir kişinin lâfa bakılmaz. Şahsın görünür rütbe-i aklı eserinde.” 1 Ziya Paşa İrsal-i me­sel, bir fikri anlatırken bir vecize, bir darb-ı meselle o fikriRead More

İktibas

İktibas; genel anlamda kelam-ı kibar türünden seçkin ifadeleri alıp nakletmek, özellikle de ayetten, hadisten alınan bir parça ile sözü tezyin ve manayı teyit etmektir. SözlerinRead More

Tevriye

“Senden, bilirim yok bana bir fâide ey gül. Gül yağını eller sürünür, çatlasa bülbül.” Nevres-i Kadîm Tevriye, iki manalı bir sözün uzak manasını kastetmektir. KonununRead More

Tecahül-i arif

Şu gördüğüm şimşek parıltısı mı, yoksa Sultanımın bakışı mı? Te­cahül-i arif, bilen bir kimsenin bilmez gibi davranmasıdır. Şeyh Gâli­b’in, “Gel arif ol ki marifet olsunRead More