Hz. Peygamber şöyle buyurur:
“Yarım hurma vermek suretiyle de olsa kendinizi ateşten koruyun!”1
“Her sabah iki melek iner, biri şöyle der:
Allahım sadaka verenlerin verdiklerinin yerini doldur.
Diğeri de der: Allahım vermeyenlerin elindekileri telef et.”2
İslâmiyet, sosyal hayatın bütün safhalarında yer alan faaliyetlerin ibadet olabileceğine dikkat çeker. Hz. Peygamberin “her maruf şey, sadakadır” sözü, ibadete çok kapsamlı bir bakış açısı getirir.3
Bu ifadenin örneklerini hadislerde çokça görmek mümkündür. Mesela, emr-i bil- ma’ruf sadakadır. Yol göstermek sadakadır. Rahatsız edici şeyleri yoldan kaldırmak sadakadır. Zayıfa yardım sadakadır. Güzel, yumuşak söz sadakadır. Selam vermek sadakadır…
Görülüyor ki, insanların karşılıklı münasebetlerinin müspet mecrada yürütülmesi hep birer sadakadır. Sadaka ise, ibadettir. Ayrıca “Sadaka belayı def eder”4 hadisinin nazara verdiği gibi, belalara karşı bir paratonerdir.
Ayet ve hadislerin yönlendirmesinden hareketle, İslâm toplumu bütün güzel işleri ibadet şuuruyla ifaya çalışır. Böyle bir toplumda eğitim de ibadet olur, çalışmak da…
1 Buhari, Zekât, 10
2 Buhari, Zekât, 28
3 Tirmizi, Birr, 45
4 Beyhaki, Zekât, IV, 189